จับตาตลาดศิลปะโลก 2026 เมื่อคุณภาพกลับมาสำคัญกว่ากระแส นักสะสมหน้าใหม่ควรรู้อะไรบ้าง

27 ส.ค.
ยาว 2 นาที

หลังจากตลาดศิลปะโลกชะลอตัวต่อเนื่องในช่วงสองปีที่ผ่านมา ปี 2026 เริ่มเห็นสัญญาณการฟื้นตัวที่ชัดเจนขึ้น แต่ไม่ได้หมายความว่างานศิลปะทุกประเภทกำลังมีราคาสูงขึ้นพร้อมกัน ตลาดกลับอยู่ในภาวะที่นักสะสมเลือกมากขึ้น ให้ความสำคัญกับคุณภาพ ประวัติของผลงาน และราคาที่สมเหตุสมผลมากกว่าเดิม

ข้อมูลตลาดเต็มปีล่าสุดจาก The Art Basel and UBS Global Art Market Report 2026 ระบุว่า มูลค่าตลาดศิลปะโลกในปี 2025 อยู่ที่ประมาณ 59.6 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ เพิ่มขึ้น 4% จากปีก่อน หลังจากลดลงต่อเนื่องสองปี จำนวนธุรกรรมเพิ่มขึ้น 2% เป็น 41.5 ล้านรายการ ขณะที่ยอดขายผ่านการประมูลสาธารณะเพิ่มขึ้น 9% เป็น 20.7 พันล้านดอลลาร์ สะท้อนว่าตลาดกลับมาเติบโตอีกครั้ง แม้การฟื้นตัวยังไม่เท่ากันในทุกส่วน

เมื่อมองเฉพาะข้อมูลที่เกิดขึ้นแล้วในปี 2026 ทิศทางดังกล่าวยิ่งชัดขึ้น โดย ArtTactic ระบุว่า Christie’s, Sotheby’s และ Phillips มียอดประมูลทั่วโลกรวมประมาณ 6.8 พันล้านดอลลาร์ รวมค่าธรรมเนียม ในช่วงครึ่งแรกของปี เพิ่มขึ้น 70% จากช่วงเดียวกันของปีก่อน และเป็นผลงานครึ่งปีแรกที่ดีที่สุดของทั้งสามแห่งนับตั้งแต่ปี 2022 โดย Christie’s มี Auction Sales ในครึ่งแรกของปีประมาณ 3.5 พันล้านดอลลาร์ เพิ่มขึ้น 71% พร้อม สัดส่วนล็อตที่ขายได้ (Sell-through Rate) 91% ส่วน Sotheby’s รายงาน Auction Sales ประมาณ 3.4 พันล้านดอลลาร์ เพิ่มขึ้น 59% และมี สัดส่วนล็อตที่ขายได้ 90%

สิ่งที่น่าสนใจคือการฟื้นตัวไม่ได้กระจายตัวเท่ากันทุกส่วนของตลาด โดยในปี 2025 ยอดขาย Modern Art เพิ่มขึ้น 9% เป็น 2.4 พันล้านดอลลาร์ Impressionist และ Post-Impressionist Art เพิ่มขึ้นถึง 47% เป็น 1.8 พันล้านดอลลาร์ และ Old Masters เพิ่มขึ้น 30% เป็นเกือบ 1.2 พันล้านดอลลาร์ สะท้อนการกลับมาให้ความสนใจกับศิลปินและกลุ่มผลงานที่มีประวัติศาสตร์และมีฐานการซื้อขายในตลาดรองที่ค่อนข้างชัดเจน

แนวโน้มดังกล่าวต่อเนื่องเข้าสู่ครึ่งแรกของปี 2026 ผลงาน Number 7A, 1948 ของ Jackson Pollock ทำราคา 181.2 ล้านดอลลาร์ ส่วน Danaïde ของ Constantin Brâncuși ทำราคา 107.6 ล้านดอลลาร์ และ No. 15 (Two Greens and Red Stripe) ของ Mark Rothko ทำราคา 98.4 ล้านดอลลาร์ โดยทั้งสามผลงานสร้างสถิติประมูลใหม่ให้กับศิลปิน

สำหรับนักสะสมหน้าใหม่ สิ่งสำคัญจึงไม่ใช่เพียงการถามว่า “ศิลปินคนนี้ดังหรือไม่?” เพราะผลงานของศิลปินคนเดียวกันสามารถมีมูลค่าแตกต่างกันอย่างมาก ขึ้นอยู่กับช่วงเวลาที่สร้าง เทคนิค ความสำคัญของผลงานต่อพัฒนาการของศิลปิน ประวัติการจัดแสดง (Exhibition history) สภาพของชิ้นงาน (Condition) รวมถึง หรือประวัติความเป็นเจ้าของ (Provenance) ที่สามารถตรวจสอบย้อนหลังได้

การฟื้นตัวก็ไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะกับธุรกิจรายใหญ่ Art Basel และ UBS พบว่า Dealer ที่มียอดขายรวมต่อปีต่ำกว่า 500,000 ดอลลาร์ เป็นกลุ่มที่มีการเติบโตของยอดขายเฉลี่ยสูงที่สุดในปี 2025 โดยเพิ่มขึ้นในระดับเลขสองหลัก แม้ตัวเลขนี้ไม่ได้หมายความโดยตรงว่าผลงานราคาต่ำกำลังเติบโต แต่สะท้อนว่ากิจกรรมในตลาดไม่ได้กระจุกตัวอยู่เฉพาะ Dealer รายใหญ่เท่านั้น สำหรับคนที่เพิ่งเริ่มสะสม งานบนกระดาษ ภาพพิมพ์ Edition ผลงานขนาดเล็ก หรือผลงานของศิลปินที่กำลังพัฒนาตัวเอง จึงสามารถเป็นจุดเริ่มต้นในการสร้าง Collection ได้เช่นกัน

ขณะเดียวกัน สัดส่วนของการจัดสรร wealth มาเป็นการซื้อศิลปะมีเปอร์เซนต์ที่มากขึ้น The Art Basel and UBS Survey of Global Collecting 2025 ซึ่งสำรวจนักสะสม High-Net-Worth จำนวน 3,100 คนใน 10 ตลาด พบว่า กลุ่มนี้จัดสรรทรัพย์สินเฉลี่ยประมาณ 20% ให้กับ Collection ในปี 2025 เพิ่มจาก 15% ในปี 2024 และในกลุ่ม Gen Z สัดส่วนดังกล่าวสูงถึง 26%

รสนิยมของคนรุ่นใหม่ยังมีความหลากหลายมากขึ้น ในช่วงปี 2024–2025 Painting คิดเป็น 35% ของการใช้จ่ายด้าน Fine Art ของ Gen Z ตามด้วย Prints and Multiples 12%, Photography 12%, Works on Paper 9% และ Digital Art 9% แตกต่างจาก Baby Boomers ที่ Painting มีสัดส่วนถึง 61% ของการใช้จ่ายด้าน Fine Art ขณะที่ช่องทางการซื้อก็เปิดกว้างขึ้น โดย 43% ซื้อโดยตรงจาก Artist Studio, 37% เคย Commission ผลงาน และ 35% ซื้อโดยตรงจากศิลปินผ่านลิงก์บน Instagram

เมื่อมองกลับมาที่ประเทศไทย ภาพของตลาดก็กำลังได้รับความสนใจมากขึ้นในบริบทของเอเชีย แม้ปัจจุบันยังไม่มีตัวเลขมูลค่ารวมของตลาดศิลปะไทยที่ถูกจัดเก็บอย่างเป็นระบบในระดับเดียวกับตลาดหลักของโลก แต่ Art Basel รายงานในเดือนมีนาคม 2026 ว่า Southeast Asia กำลังมีบทบาทมากขึ้นในตลาดศิลปะระดับภูมิภาค โดยเฉพาะกรุงเทพและจาการ์ตาที่ได้รับความสนใจเพิ่มขึ้นจาก Auction House และนักสะสมเอกชน ขณะที่ Sotheby’s ระบุว่ากำลังจับตามองพัฒนาการของวงการศิลปะไทยอย่างใกล้ชิด ส่วน The Art Newspaper เคยรายงานถึงการขยายตัวอย่างค่อยเป็นค่อยไปของตลาดไทย พร้อมการเพิ่มขึ้นของนักสะสมในประเทศและความสนใจจากต่างชาติ

การเคลื่อนไหวดังกล่าวสามารถเห็นได้จากตลาดประมูลภายในประเทศเช่นกัน โดยในปี 2026 Bangkok Art Auction จัดงานประมูลไปแล้วสองครั้ง เริ่มจาก The Extraordinaire 2026 เมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2026 ซึ่งทำยอดรวมการประมูลกว่า 51 ล้านบาท พร้อมการเข้าร่วมของนักสะสมทั้งชาวไทยและต่างชาติ ก่อนที่ The Prime Exclusive Auction & Private Sales 2026 เมื่อวันที่ 5 กรกฎาคม 2026 จะทำยอดรวมจากการประมูลและ Private Sales มากกว่า 58.47 ล้านบาท ตัวเลขจากสองงานนี้ไม่สามารถใช้แทนมูลค่าของตลาดศิลปะไทยทั้งหมดได้ แต่เป็นหนึ่งในสัญญาณที่สะท้อนให้เห็นว่ากิจกรรมการประมูลและการสะสมศิลปะในประเทศยังคงมีการเคลื่อนไหวอย่างต่อเนื่อง โดยในปีนี้ค่าเฉลี่ยของจำนวนผู้เข้าประมูลหน้าใหม่ของสองงานประมูลมีเพิ่มขึ้นถึง 25 เปอร์เซ็นต์

และทิศทางดังกล่าวกำลังเดินหน้าต่อไป โดย Bangkok Art Auction เตรียมจัดงานประมูลครั้งสำคัญส่งท้ายปี The Iconic Treasure 2026 ในวันที่ 15 พฤศจิกายน 2026 ณ Kunawong House Museum ซึ่งจะรวบรวมผลงานศิลปะที่ผ่านการคัดสรรเพื่อกลับเข้าสู่ตลาดอีกครั้ง สำหรับนักสะสมหน้าใหม่ การติดตาม Auction Preview และผลการประมูลจริงจึงเป็นอีกหนึ่งวิธีในการเรียนรู้ตลาด ได้เห็นผลงานจริง เปรียบเทียบ ราคาประเมินของชิ้นงาน (Estimate), สภาพของชิ้นงาน (Condition), ประวัติความเป็นเจ้าของ (Provenance) และราคาที่เกิดขึ้นจากการประมูล

ท้ายที่สุด สิ่งที่ตลาดศิลปะปี 2026 กำลังบอกนักสะสมหน้าใหม่อาจไม่ใช่การพยายามหาว่า “งานอะไรจะราคาขึ้น” แต่คือการ เรียนรู้ที่จะดูงานให้เป็น ดูงานให้มาก เปรียบเทียบให้มาก และศึกษาว่าคุณค่าของงานแต่ละชิ้นเกิดขึ้นจากอะไร เพราะคอลเล็กชันที่ดีไม่จำเป็นต้องเริ่มจากผลงานที่แพงที่สุด แต่เริ่มจากการเลือกงานด้วยความเข้าใจ และสามารถตอบตัวเองได้ว่า ทำไมงานชิ้นนี้จึงควรอยู่ในคอลเล็กชันของเรา?

อ้างอิง:

The Art Basel and UBS Global Art Market Report 2026 : https://theartmarket.artbasel.com/

The Art Basel and UBS Survey of Global Collecting 2025 : https://theartmarket.artbasel.com/survey-of-global-collecting-2025/welcome

Christie’s 2026 First Half Results : https://press.christies.com/christies-leads-resurgent-market

Sotheby’s 2026 First Half Results : https://www.sothebys.com/en/articles/sothebys-announces-record-first-half-2026-results?utm

ArtTactic / The Art Newspaper — Global Auction Market, First Half 2026 : https://www.theartnewspaper.com/2026/07/10/auction-houses-made-significant-recoveries-in-2026-arttactic-report-finds?utm

Art Basel — A New Map of the Asian Art Market Is Emerging : https://www.artbasel.com/stories/art-market-trends-japan-singapore-hong-kong-asia?lang=en&utm

Tel : (+66) 64 482 9394 , (+66) 96 294 6446

WhatsApp: (+66) 64 482 9394

Line Official Account: @bangkokartauction

https://lin.ee/pNSb722

E-mail: info@bangkokartauction.com